1. Wie zijn jullie?
Wendy: Ik ben Wendy de Jong, sinds 2020 algemeen directeur van Oost NL en daarnaast sinds 2022 voorzitter van ROM-Nederland – het samenwerkingsverband van de negen ROM’s. Vanuit die rol houd ik me bezig met de samenwerking tussen alle ROM's en met de vraag hoe we gezamenlijk meer impact kunnen maken voor innovatieve ondernemers en de Nederlandse economie.
Marcel: En ik ben Marcel Kleijn, sinds 2023 algemeen secretaris van ROM-Nederland. Ik zorg ervoor dat die samenwerking in de praktijk werkt: tussen de ROM’s onderling, maar ook met landelijke partners. Wendy vertegenwoordigt het collectief vanuit de ROM-directeuren; ik organiseer en verbind veel van wat daaronder gebeurt.
2. Kunnen jullie vertellen wat ROM-Nederland is en welke rol jullie spelen?
Wendy: Nederland heeft negen ROM’s. Die zijn allemaal stevig geworteld in hun eigen regio en ondersteunen startups en innovatieve mkb’ers bij innoveren, investeren en internationaliseren. Die regionale kracht willen we vooral behouden. Met ROM-Nederland voegen we daar iets aan toe: we verbinden de negen ROM’s zodat we ook gezamenlijk kunnen optrekken waar dat meerwaarde heeft.
Marcel: Dat doen we bijvoorbeeld rond het financieringslandschap, groeimarkten en data & intelligence. Maar ook richting organisaties als Invest-NL, RVO en TNO. We zijn nadrukkelijk geen overkoepelende organisatie, maar een zgn. ‘onderkoepelende’ netwerkorganisatie met een lichte structuur (we zijn een secretariaat van 1,5 fte en een programmadirecteur) die zorgt dat de regionale verankerde organisaties waar dat nodig is ook als één landelijk netwerk kunnen functioneren.
3. De samenwerking tussen de ROM’s is steeds verder ontwikkeld. Wat is daarin veranderd en waarom?
Wendy: Dat we landelijk dekkend werden met de oprichting van onze ROM’s in Utrecht (2020) en Noord-Holland (2021) gaf een boost aan onze samenwerking. De samenwerking is sindsdien een stuk professioneler en ook strategischer geworden. Dat is eigenlijk logisch. Veel van de bedrijven waarmee wij werken, technologieën waarin we investeren en ecosystemen die we helpen ontwikkelen houden niet op bij de grens van een provincie.
Marcel: Er gebeurt de afgelopen jaren veel, denk aan AI, defensie, economische weerbaarheid, netcongestie. Het heeft weinig zin om als negen ROM’s afzonderlijk hetzelfde wiel uit te gaan zitten vinden. We delen daarom kennis, stemmen activiteiten af en ontwikkelen gezamenlijke programma’s als dat meerwaarde heeft. Wat regionaal kan, blijft regionaal. Wat samen beter kan, doen we samen. Mooie voorbeelden hiervan zijn het programma rondom Groene Chemie en de samenwerking rond Smart Energy Hubs, waarbij we gezamenlijk werken aan oplossingen voor uitdagingen die de regiogrenzen overstijgen.
4. Hoe werken jullie als ROM-Nederland samen met andere landelijke partijen, zoals Invest-NL?
Wendy: Wij zien Invest-NL en de ROM’s vooral als complementaire partijen. De ROM’s zitten heel dicht op ondernemingen en regionale ecosystemen en zijn vaak al in een vroege fase betrokken. Naarmate ondernemingen groeien, veranderen ook hun financieringsbehoeften. Dan komen partijen als Invest-NL, maar ook Invest International in beeld. Als richtlijn geldt daarbij dat de ROM’s investeringen tot €5 miljoen doen en Invest-NL bij grotere financieringsbehoeften in beeld komt. Die grens is echter niet strikt: we kijken samen naar wat een onderneming in een specifieke situatie nodig heeft.
Marcel: De interessante vraag is daarom niet: wie doet wat precies? Maar vooral: hoe zorgen we ervoor dat een ondernemer zo min mogelijk last heeft van de grenzen tussen onze organisaties? Met Invest-NL werken we daarom aan een gezamenlijke samenwerkingsagenda. Hetzelfde principe hanteren we bij andere landelijke partners, bijv. RVO: regionaal bereik en landelijke slagkracht met elkaar verbinden.
5. De ROM’s werken ook steeds meer samen op het gebied van data, onder andere via de Landelijke Data Infrastructuur (LDI). Waarom is dit belangrijk?
Marcel: Hier liggen echt grote kansen. Iedere ROM beschikt over veel kennis en informatie over bedrijven, innovaties en ecosystemen. Als je die informatie op een verantwoorde manier kunt samenbrengen en combineren met andere databronnen, ontstaat een veel beter beeld van wat er in de Nederlandse economie gebeurt. De ROM’s zijn betrokken bij een groot deel van de investeringen in de vroege fase en beschikken daardoor over veel data en kennis van innovatieve bedrijven en regionale ecosystemen. Met de LDI willen we data bundelen en verrijken, zodat we ontwikkelingen eerder signaleren en beter zich krijgen waar groeipotentieel zit en waar knelpunten ontstaan. Deze informatie is relevant voor zowel beleidsmakers als investeerders en andere ecosysteempartners.
Wendy: Uiteindelijk gaat data voor ons niet om mooie dashboards. Het gaat erom dat we betere keuzes kunnen maken. Waar ontstaan nieuwe technologiebedrijven? Waar stagneert opschaling? En waar kan publiek beleid het verschil maken? Daar willen we beter zicht op krijgen.
6. Als jullie vooruitkijken: waar liggen de belangrijkste kansen en uitdagingen voor de ROM’s?
Wendy: Nederland heeft ontzettend veel kennis, technologie en ondernemerschap. De grote uitdaging is om dat sneller te vertalen naar bedrijven die hier kunnen groeien en internationaal kunnen concurreren. Dat vraagt zowel om voldoende kapitaal om in startups te investeren, als om sterke en verbonden regionale ecosystemen.
Marcel: De negen ROM’s hebben samen een landelijke dekking, terwijl we regionaal geworteld blijven. De kans is om die combinatie veel beter te benutten: lokaal en regionaal weten wat er speelt en die kennis verbinden aan nationale keuzes en instrumenten. Onze uitdaging is om lean & mean de ROM-samenwerking te coördineren en als collectief onze aansluiting op het nationale speelveld te organiseren.
7. En wat zouden jullie daarin willen meegeven aan onze leden?
Wendy: We werken waar mogelijk samen met private investeerders. Private fondsen die lid zijn van de NVP en ROM’s komen elkaar al veel tegen, maar er is volgens mij nog veel meer mogelijk. We hebben uiteindelijk een gezamenlijk belang: zorgen dat goede Nederlandse bedrijven toegang hebben tot het kapitaal en de kennis die nodig zijn om te groeien.
Marcel: Mijn boodschap is vooral: maak het niet te ingewikkeld om ons te vinden. Wie iets met de ROM’s wil delen of bespreken, mag mij gewoon een mailtje sturen. Deze is te vinden op de website van ROM-Nederland. Ik hoef zelf niet overal verstand van te hebben, maar ik weet wel wie binnen de ROM-familie we erbij moeten halen. Juist daarin zit de kracht van ROM-Nederland: één ingang naar een netwerk van negen ROM’s met heel veel verschillende kennis, contacten en ervaring.
8. Merken jullie de typische regionale karakterverschillen ook bij de ROM’s? En levert dat weleens grappige situaties op?
Wendy: Absoluut. Negen ROM’s betekent ook negen organisaties met ieder hun eigen geschiedenis, aandeelhouders, cultuur en regionale eigenheid. De ene ROM is wat directer, de andere wat diplomatieker. De een wil eerst goed uitdenken waar we precies naartoe gaan, terwijl de ander het liefst morgen begint.
Marcel: Dat merk je ook in ons directeurenoverleg. Als iemand zegt: "Volgens mij zijn we het eens", weet je soms dat er nog minstens twintig minuten discussie aankomt. Maar juist in die verschillen zit ook onze kracht. We kijken vanuit verschillende regio’s en perspectieven naar dezelfde opgaven. Als je dan tot een gezamenlijke aanpak komt, is die meestal behoorlijk robuust.